Սարյանական առնչություններ

Հեղինակներ

  • Գոհար Կառլենի Շագոյան Երևանի Կոմիտասի անվ. պետական կոնսերվատորիա

##plugins.pubIds.doi.readerDisplayName##-:

https://doi.org/10.58580/18290019-2025.1.68-58

Բանալի բառեր-:

հուշեր,, արվեստագետ, Ղազարոս Սարյան, Արաքսի Սարյան, Մարտիրոս Սարյան, մտավորականների ընտանիք, առնչություններ, Հայաստան, Երևան, Հայրենիք

Ամփոփում

Հոդվածն առաջին հերթին գրված է, որպես հարգանքի և հիշողության տուրք անվանի արվեստագետին՝ Ղազարոս Սարյանին և մեր իրականության մեջ բացառիկ մտավորականների ընտանիքին, նրանց հետ առնչություններին։ Հոդվածագիրը նշում է սարյանական ընտանիքի՝ մեծ գերդաստանի ժառանգորդության մասին, նրանց տան մթնոլորտի։ Որպես արվեստագետ նրանց հետ շփումներում գիտակցում ես, որ գտնվում ես Երևանի սրտում՝ եթե չասենք Հայրենիքի Հայաստանի։ Ներկայացվում է Ղ. Սարյանի ռեկտորին, մեծատառով Մարդ տեսակը։ «Երաժշտական Հայաստան» ամսագրի սարյանական հոբելյաններին նվիրված 2005-ին 85-ամյակին և 2010-ին 90՝ երկու համարների ստեղծման հետ կապված շփումները Արաքսի Սարյանի նաև Սոֆյա Սարյանի հետ, ինչպես նաև, վերջինիս հետ բարեկամությունը շարունակվում է՝ առ այսօր։

 

Հեղինակի կենսագրությունը

Գոհար Կառլենի Շագոյան, Երևանի Կոմիտասի անվ. պետական կոնսերվատորիա

(ծ. 29.4.1958 թ. ք. Երևան), երաժշտագետ, հրատարակիչ, ռադիոլրագրող։ Ավարտել է՝ ԵՊԿ երաժշտագիտ. բաժինը, (1983, պրոֆ., արվեստագիտ. դոկտոր Ն. Կ. Թահմիզյան, 1988-ին դիպլոմ. աշխատանքը՝ «Գուրգեն Ալեմշահ» մենագրությունը, արժանացել է ՀՀ ԳԱԱ ԱԻ Պատվոգրի), եղել է հայցորդ՝ Պ. Չայկովսկու անվ. ՄՊԿ-ի հայրենի, այժմ՝ ռուսական երաժշտության ամբիոնում (ղեկ-ներ՝ պրոֆ., արվեստագիտ. դոկտորներ Մ. Եվ. Տարականով՝ 1988-1992 թթ., նրա մահից հետո Ե. Բ. Դոլինսկայա՝ 2002-2004 թթ.)։ 1987-ին անցել է ՄՊԿ վերաորակավորման 3-ամսյա ստաժավորումը։ 1979-1981 թթ. գրաբարի դասընթաց է անցել ԵՊՀ (1 տարի ազատ ունկնդիր) և ԵՊԿ (իր նախաձեռնությամբ Խ. Պալյանը հրավիրվել է ԵՊԿ, 2 տարի, գերազանց, սերտիֆիկատ)։ Հիմնադրել է՝ «Երաժշտական Հայաստան» միջազգ. գիտ. ամսագիրը հիմնադիր-գլխավոր խմբագիր՝ 1996-ից և 1998-ին՝ լույս է տեսել 1-ին համարը գրանցվել է ԲՈԿ-ում, (ընդունելի ատենախոսությունների ցանկում 2003-ից)։ 1999-ից «Երաժշտական Հայաստան» ամսագրի բարեկամների ակումբի (ղեկավար)։ Աշխատում է՝ ԵՊԿ-ում 2000-ից, 2004-ից հրատարակիչ՝ առ այսօր «ԵՊԿ հրատարակչության» հիմնադիր-տնօրեն (2019-ից՝ վարիչ) և գլխավոր խմբագիր։ 2004-ին «ԵՊԿ դասախոսների ուսումնամեթոդ. հոդվածների ժողովածու» Պրակ 1 (հիմնադիր՝ կազմող և խմբագիր)։ 2005-ից «Երաժիշտ» ամսաթերթի հիմնադիր և թողարկման պատասխանատու։ ՀՀ Ժուռնալիստների (1995), Ժուռնալիստների Միջազգային Ֆեդերացիայի (2023) և ՀՀ Կոմպոզիտորների (1997) միությունների անդամ։ Դասավանդել է՝ 1985-1994 թթ. Խ. Աբովյանի անվ. ՀՄՀ Գեղարվեստ. դաստիարակության ֆակուլտետի Երաժշտության տեսության և նրա դասավանդման մեթոդիկայի ամբիոնում դասախոս, (նաև 1988-1990 ամբիոնի վարիչի տեղակալ)։ 2004-2008 թթ. «Գլաձոր» համալսարանի լրագրության ամբիոնի «Երաժշտության համընդհանուր պատմություն» դասընթացի կազմող և դասախոս։ Աշխատել է՝ 1994-1999 թթ. ՀՀ Ազգային ռադիոյի երաժշտ. գլխ. խմբագրությունում՝ խմբագիր։ Հեղինակ է 2 գրքի՝ Սարաջյանի անվ. երաժշտական դպրոց, Եր., «Առերեսում»-Անի, 2002 թ., «Յուրի Դավթյան. Մեկդարյա պատմություն Էջեր օրագրից» Եր., ԵՊԿ հրատ., 2024 թ.։ Հեղինակ է՝ շուրջ 56 գիտական հոդվածի և թեզերի ամսագրերում, ինչպես Հայկական այբուբենի հավերժականության պատումը Ա. Տերտերյանի 6-րդ սիմֆոնիայում, /ՀՀ ԳԱԱ Հ. Աճառյանի անվ. լեզվի ինստիտուտ, Ջահուկյանական ընթերցումներ-2007, հանրապետ. գիտական նստաշրջանի զեկուցումներ (Ե., ապրիլի 3-4, 2007թ.), Ե., «Վան Արյան» 2007, 142-147 էջ։ Ժողովածուների կազմող և շուրջ և 260-ից ավելի հոդված թերթերում, Հանրագիտարաններում՝ հեղինակային և խմբագրական աշխատանք՝ Большая Российская Энциклопедия, Москва, ՀՀՀ 4-րդ հատորում, «Հայուհի» և «Հայ երաժշտության հանրագիտարան»ի համակարգող մասնագետ։ Մոսկվայի “Музыкальная академия ” ամսագրում N 1 (2005) Հայաստանի մասին տպագրված հոդվածաշարի կազմակերպիչ։ 2017-ին՝ հիմնադրել է ՀԿՄ-ի «Հայ կոմպոզիտոր» հրապարակախոսական ամսագիրը և 2023-ից «Հայ կոմպոզիտորների ստեղծագործական գունապնակն արդի աշխարհում» գիտական հոդվածների պարբերականը։ Հեղինակ է 121 ռադիո հաղորդումների, շուրջ 5 հեղինակային հաղորդաշարերի և միայն նա է անցկացրել երաժշտական 5 շաբաթ` նվիրված 5 հայ կոմպոզիտորի։

Հղումներ

Բուդաղյան Ա. Գ., Կոնստանտին Մելիք-Վրթանեսյան., Եր.: Արտդրուկ, 2016, - 124 с.+56 вклейка.

Նվիրվում է Ղազարոս Սարյանի ծննդյան 85-ամյակին, //Երաժշտական Հայաստան, N 3 (18) 2005 թ., Եր., ԵՊԿ հրատարակչություն:

Նվիրվում է Ղազարոս Սարյանի ծննդյան 90-ամյակին, //Երաժշտական Հայաստան, N 4 (39) 2010 թ., Եր., ԵՊԿ հրատարակչություն:

Մեդեա Աբրահամյան. կատարողի մտորումներ, /կազմող և խմբագիր' Արաքսի Սարյան, Եր., 2014 (հայերեն և ռուսերեն):

Ներբեռնումներ

Հրատարակվել է

2026-05-24